Cahit Zarifoğlu’nun en etkileyici şiiri genç yaşta dünyadan göçtüğü şiirdir. Acıklı bir ölümdür Onunkisi, zira iki veçhe itibariyle zaten uzun olmayan fiziki ömüründen daha kısa hayatları bölük pörçük yaşamıştır O. İlkin, Müslüman kişinin dünya hayatına dair artistik tezahürlerini, yarı yaşından sonra da evvelden beri içinde bir töz olarak hep var olan sorumluluk hissini ortaya koymuş, bu yönelimini son kitabı “Menziller”de belirginleştirmiştir. Ne var ki bu seyri izlemeye ömrü yetmemiştir. (Belki de böylesi daha iyiydi!??) İkincisi, madalyonun öteki yüzüdür. Döneminde şiirdeki yapı modellerini bir bakıma alt üst eden güçlü şiirleri ona yazdıran iç-çelişkiyi bu kıvamındaki hamuru heba etmek zorunda kalmıştır. Dünyasında, fırtınaların yerini bazen seyrek bir esinti, bazen de kıyasıya çöl dinginliği almıştır. Şiirin nazariyatına dair fazla söz söylememiş, sorulan sorulara belki alaycı, belki kırıcı cevaplar vermiş olmasıyla, Onun yazılır çizilir (bilinebilir) bir poetika ve üstünde şairaneliğe dair bir emare taşımadığı anlamı doğsa da gerçek öyle değildir. Lise yıllarından beri fazla konuşkan olmayan, edebi meclislere karşı soğuk ve sıkılgan olan bu adam; kendi içinde bölümlenebilir çok sayıda kişiliği, tanışıp ahbaplıklar kurduğu biri biriyle bağıntısız çok sayıda figürü (farklılık anlamında) sürekli çatıştırarak yaşamakla, ortaya dinamik bir şiiri: Hal şiirini çıkarmıştır. Suadiyede tanışıp görüştüğü bıçkın tayfası arkadaşları, Cem’in şairliğinden kaldı ki gerçek isminden de haberdar değillerdir. Ancak Zarifoğlu’nun yaşam damgası olarak üstünde taşıdığı arifane hal, bu arkadaşlarını da cezp etmiş, onların gözünde Abdurrahman Cem* büyük bir insan olarak kalmıştır. Fevkalade gözlem yeteneği sayesinde hayatındaki, çekilişkili gibi gözüken –yukarıdakine benzer- çok sayıda imgeyi gürleyen bir akarçeşme ayarında kağıda dökmek Onun için hiç zor olmamıştır:’… Anneciğim ben / Kaskatı bir esirliğe keptirilmişim gibi’ / ‘Peki ama’ ana / ‘Kepmek mi ne kepmeki / Kendine iyi bak önce üşütme ciğerlerini’ / ‘Kardeşim ben / Yüreğimden böğürmek üzereyim gibi’ / ‘Peki ama’ kız kardeş / ‘Yürekle böğürmek mi dedin. Öyle bir şey mi dedin’ / ‘Babacığım ben / Ayaklarım baltayla kesilmiş gibi’ / ‘Peki ama’ baba / ‘Ayakların… Apaçık uydurma ayaklar senin ki’ / …”
Zarifoğlu’nun, etrafındaki insanlara karşı tavrı özellikle sevdiği kişiler için, empatiden öte bir tavırdır. Kendisiyle bir bağı bulunduğunu düşündüğü kişilerle, iç dünyasında sürekli hemhal olmuş, onlardan habersiz bu bağ kurma işini ileri götürdüğü bile olmuştur; bir iş yapılacağı zaman Zarifoğlu hep eylemin merkezinde olmuş, etrafındaki kişiler, Onun; yapılacak, edilecek, şunu yap bunu yapma deyişlerini bazen yadırgamış, bazen de bir emrivaki altında kaldıklarını düşünerek, bundan alınmışlardır. Halbuki Şair, etrafındaki kişilerle sürekli kendisini yer değiştirmektedir, söylediği işler ve söyleyiş tarzı –bu yer değiştirmeden ötürü- kendisi için hiç problem değildir. Zira, mütevazidir, görev ehlidir, safiyane çocuksu hisler taşıyan bir adamdır Zarifoğlu. Lise yıllarında hastanede yatan bir arkadaşının yanında günlerce refakatçi olarak kalmış bir adamın, henüz tanışmadığı, o zamanlar ünlü bir şair olan Cemal Süreya’ya telefonda :” Cemal, seninle buluşup görüşelim.” Diyen bir adamın sevdiklerine olan muhabbetini başka nasıl açıklarız bilemiyorum.
Sonuç olarak Ahmet Cahit Zarifoğlu, kendi şiirini, insandan ve eşyadan çıkabilecek en doğal ses olarak yaşatmıştır. Değerlerini, aşklarını, tabiatı, kısaca her şeyi ama her şeyi şiirinde eğip bükerek onlara sağlamlık ve dinamizm kazandırmış bir ustadır.
Meyvesi kökünde olan “Oradaki Adam”, başını bilerek köküyle aynı hizada tutmamıştır, bizler başının etrafında bulduklarımızı Onun zannederek belki de yanılıyoruzdur.
*Suadiyedeki bir grup arkadaş çevresi Onu Abdurrahman Cem olarak tanımaktaydılar.
** tekrar tekrar okumaya doyamadığım Akşam Sofrasında Yedi Kişilik Bir Aile Oyunu adlı şiirinden… yıllarında hastanede yatan bir arkadaşının yanında günlerceehlidir, safiyane çocuksu hisler taşıyan bi
